مدیرعامل انجمن آلزایمرایران

آمارها می‌گویند جمعیت جهان رو به سالمندی است و از آنجا که در آینده‌ای نه چندان دور این پدیده جوامع مختلف را به طور گسترده تهدید می‌کند،

 آمارها می‌گویند جمعیت جهان رو به سالمندی است و از آنجا که در آینده‌ای نه چندان دور این پدیده جوامع مختلف را به طور گسترده تهدید می‌کند، در سپتامبر به مدت یک‌ماه در خصوص بیماری خزان ذهن اطلاع‌رسانی می‌شود تا گروه‌های سنی در خصوص این بیماری آگاهی کسب کنند و راه‌های پیشگیری و کنترل آلزایمر را بیاموزند. اکنون هر سه ثانیه یک نفر در جهان و هر هفت دقیقه یک نفر در ایران به دمانس؛ اختلالی که تفکر، حافظه و استدلال را تحت تأثیر قرار می‌دهد، مبتلا می‌شود؛ بنابراین ضرورت دارد به تلاش جمعی برای برخورد صحیح با علائم و بیماری آلزایمر یا همان زوال عقل تأکید شود.

۶۰ تا ۷۰ درصد اختلال دمانس را بیماری آلزایمر تشکیل می‌دهد

به گفته معصومه صالحی، مدیرعامل انجمن دمانس و آلزایمر ایران بیماری آلزایمر که با نام بیماری فراموشی شناخته می‌شود، یک اختلال عملکرد مغزی است که موجب از دست‌رفتن حافظه و کاهش دیگر کارکردهای ذهن فرد می‌شود. آلزایمر، شایع‌ترین نوع دمانس زوال عقل است که شامل اختلال در شناخت، اختلال رفتار و اختلال در شخصیت و عملکرد افراد می‌شود. مواردی که برخی از آن‌ها بر اثر افسردگی، مصرف برخی از داروها، تومورهای مغزی، عفونت‌های شدید و یا کم کاری و یا پرکاری تیروئید ایجاد می‌شود و با درمان عامل اصلی، از بین می‌روند؛ یعنی در واقع دمانس‌های قابل برگشت هستند. اما متأسفانه ۶۰ تا ۷۰ درصد اختلال دمانس را بیماری آلزایمر تشکیل می‌دهد که علت آن ناشناخته است و درمان قطعی ندارد، اما علائم این بیماری در ابتدا خفیف است و به مرور وضعیت بدتر می‌شود و در طول زمان علائم شدت بیشتری پیدا می‌کنند.

در آینده نزدیک، ایران سومین کشور سالمند جهان می‌شود

وی ادامه می‌دهد: اختلال آلزایمر یک بیماری وابسته به دوران سالمندی است. بر اساس آمارهای موجود، ایران سومین کشور جهان است که در آینده نزدیک با تغییر شکل هرم‌سنی و رشد سالمندی روبه‌رو خواهد شد و از آنجا که به‌دلیل کوچک شدن خانواده‌ها مراقبت‌کننده کمتری خواهیم داشت، باید با اطلاع‌رسانی کافی، در پیشگیری از ابتلای زودهنگام به بیماری آلزایمر پیشگام باشیم. در این صورت امکان ابتلا به این بیماری تا ۳۰ درصد کاهش پیدا خواهد کرد یا حتی با وجود ایجاد اشکال در حافظه آنی، با مراجعه به موقع به پزشک متخصص مغز و اعصاب، زندگی فرد طولانی‌تر و باکیفیت‌تر خواهد شد؛ همچنین خانواده و مراقبان بیمار هم وضعیت بهتری خواهند داشت و تا حدودی در مقابل آسیب‌های آتی واکسینه خواهند شد.

ضرورت تشخیص زودهنگام بیماری آلزایمر

صالحی با بیان اینکه یک سال تشخیص زودهنگام بیماری پنج سال معلولیت ناشی از بیماری را به تعویق می‌اندازد، می‌افزاید: در واقع زمانی برای از دست دادن نداریم، در ایران بیش از ۸۰۰ هزار نفر به اختلال دمانس مبتلا هستند که به دلیل روند رو به رشد جمعیت سالمندی، این آمار هر روز در حال افزایش است و تنها با پیشگیری و مراقبت از مغز سالمندان و همچنین انجام تست‌های غربالگری سالانه می‌توان این تهدید را کمرنگ و کمرنگ‌تر ساخت.

وی با اشاره به اینکه بیش از ۵۰ میلیون نفر از جمعیت جهان از اختلال روانی دمانس رنج می‌برند، می‌گوید: با توجه به شیوع بیماری آلزایمر و با هدف افزایش آگاهی عمومی درباره این بیماری و توجه به مشکلات مبتلایان به آن، روز ۲۱ سپتامبر، مصادف با ۳۱ شهریور به عنوان روز جهانی آلزایمر نام‌گذاری شده و انجمن جهانی آلزایمر از سال گذشته شعار «بیایید بدون شرم در مورد دمانس و بیماری آلزایمر صحبت کنیم» را به مدت دو سال برای روز جهانی آلزایمر برگزیده است.

وی تغییر سبک زندگی سالمندان و آموزش کودکان را از عوامل مهم پیشگیری و کنترل بیماری آلزایمر برمی‌شمارد و می‌افزاید: برخی از بیماری‌های زمینه‌ای نظیر افسردگی، بیماری‌های دیابت، فشارخون، قلبی و عروقی می‌توانند از عوامل خطر ابتلا به بیماری آلزایمر باشند.

صالحی با بیان اینکه برای پیشگیری از ابتلا به آلزایمر به یک تلاش جمعی نیاز است تا به کودکان آموزش داده شود هنگام استفاده از وسایل نقلیه، کلاه و کمربند ایمنی جزو ضروریات است، ادامه می‌دهد: یک ضربه به سر منتهی به بیهوشی در دوره کودکی، عامل خطری خواهد بود برای دوران بزرگسالی و احتمالی برای ابتلا به بیماری آلزایمر در سالمندی.

راه‌های پیشگیری از شیوع اختلال آلزایمر

وی با اشاره به موارد منتشر شده در مجله «لایسنس» برای پیشگیری از شیوع اختلالات دمانس به‌ویژه آلزایمر می‌گوید: ریشه‌کن کردن بی‌سوادی و برخورداری همه جوامع از سواد نسبی، دوری از آلودگی هوا و آلودگی‌های صوتی، درمان اختلالات شنوایی و در صورت نیاز استفاده از سمعک، پرهیز از مصرف الکل و دخانیات، درمان چاقی با رعایت تغذیه سالم و رژیم غذایی مناسب، افزایش ارتباطات اجتماعی و فعالیت در خیریه‌ها به منظور افزایش رضایتمندی از زندگی، تحرک بدنی و ورزش به‌ویژه یوگا، حداقل مصرف نمک و شکر به منظور پیشگیری از ابتلا به پرفشاری خون، بیماری‌های قلبی – عروقی و همچنین دیابت از مهم‌ترین عواملی است که ابتلا به آلزایمر را تا ۴۰ درصد کاهش می‌دهد؛ چرا که بیماری آلزایمر یک بیماری سالمندی و وابسته به سبک زندگی است. بنابراین اگر ما از دوران نوزادی همه مسائل ذکر شده را رعایت کنیم و از دوران کودکی با مطالعه کتاب، حفظ اشعار و قرآن ذخایر مغزی خود را افزایش دهیم سالمندی سالم‌تری خواهیم داشت.

علائم تشخیصی اختلال آلزایمر

صالحی ادامه می‌دهد: ناتوانی در انجام کارهای روزمره، تکرار پرسش‌ها، اشکال در نماز خواندن، ناتوانی در حساب و کتاب و یا ترکیب مواد غذایی برای آشپزی و ناتوانی در به خاطر آوردن اسامی اطرافیان و یا تغییر رفتار و شخصیت در دوران سالمندی از نشانه‌های تشخیصی اختلال دمانس به‌ویژه آلزایمر است که می‌توان با مراجعه به پزشک متخصص و درمان به موقع از معلولیت‌های ناشی از بیماری و تبعاتی که برای خانواده به همراه دارد پیشگیری کرد. زیرا بیماری آلزایمر تنها بیماری یک فرد نیست و بر کیفیت زندگی همه اعضای خانواده تأثیر خواهد گذاشت چرا که فرد مبتلا برای انجام همه امور زندگی وابسته به دیگران می‌شود و هزینه‌های سنگین اقتصادی، اجتماعی و مراقبتی بر دوش خانواده و حتی جامعه می‌گذارد.

هزینه نگهداری هر بیمار مبتلا به آلزایمر

به گفته وی براساس آمار اعلام شده از سوی سازمان بهداشت جهانی، اکنون در دنیا بیش از ۱/۱ تریلیون دلار صرف بیماری آلزایمر ‌می‌شود که به مراتب بیشتر از هزینه بیماری‌هایی نظیر سرطان‌ها و ایدز است. در ایران نیز طبق بررسی‌های‌ انجام شده هزینه نگهداری هر بیمار مبتلا به آلزایمر در ماه بین ۵/۳ تا ۷ میلیون تومان‌ است که ضرورت دارد هرچه بیشتر در خصوص این بیماری و تشخیص به موقع آن اطلاع‌رسانی کنیم تا سالمندان سالم‌تری در جامعه داشته باشیم.